Televisie

Televisie

«Curieus» — ik hoor het Michaël Zeeman zeggen, de ogen vol malicieuze spotternij gericht op Schutte, Heijne of de camera. Nu zeg ík het, want curieus was dat hij 4 november niet één maar twee keer optrad. ’s Avonds in vertrouwde VPRO-setting met Doorman, Van der Poel en Van Weelden naar aanleiding van De Moor en Naipaul. ’s Middags bij de Moslim Omroep met Araie, El Bezaz en Haselhoef naar aanleiding van koran en hadis (genotuleerde uitspraken van analfabeet Mohammed). Zeeman met boeken, maar zonder wijn, met een forum dat de geschriften volmaakt vond en een gespreksleider die zich daarover niet uitliet. Zonder Zeeman had ik nooit gekeken, zomin als ik naar missie- en zendingsprogramma’s kijk. Het is alsof Knevel bij SBS6 aan de slag gaat of Caroline Tensen De Nieuwe Wereld inleidt.

De NMO moet gehoopt hebben op andere dan vaste kijkers en vertrouwd hebben op goede afloop. Schijnbaar een fatalistische keus, want Zeeman hanteert het scalpel wanneer iets of iemand hem niet bevalt. Dat hij er zat, betekende dat er een protocol was. Behelzend, vermoedelijk, dat informatieve vragen gesteld zouden worden; dat lichte twijfel door mocht klinken, maar dat dóórvragen niet de bedoeling was. En dan zou blijken met wat voor nette lui Zeeman aan tafel zat. Hij zei dat zelfs letterlijk, als inleiding op de afsluitende vraag waaraan de islam die slechte reputatie toch wel mocht danken.

De antwoorden waren zo gek niet (Fis, Taliban, moslimjongens in zwembad, media-aandacht voor extremen), zomin als het gek is aandacht te vragen voor gelovigen die geen vlieg kwaad doen. Maar de groep die ervan overtuigd moet worden dat moslim en terrorist geen synoniemen zijn, lijkt mij niet uit (Michaël) Zeeman-klanten te bestaan.

Of het ziet er nog somberder uit dan ik al dacht. Ik ergerde me nogal, zoals ik me meestal erger aan lieden met de geopenbaarde waarheid in pacht. Aan de zalvend-narcistische priesterlijkheid van Haselhoef die in de week na uitzending onderuitging. Aan juriste en schrijfster El Bezaz die Zeeman respecteert omdat die christen is. Waarna ze hem dan toch maar, in verwarring, respecteert als dat onzeker blijkt. Toevoegend dat ze bij ongelovigen niet zozeer aan jihad denkt als wel verantwoording wil: «Waarom geloof je niet?» (Inderdaad veel liberaler dan de vader van een student die mij als zwijn betitelde vanwege humanisme.) En aan Zeeman, die, zij het voor het goede doel, bij Allah’s EO aan tafel schuift en het floret van de ratio in de schede houdt.