Terugkijken: De Groene Live over cyberdreiging

‘Cyberaanvallen nemen de komende jaren alleen maar toe, er is een continue wedloop tussen aanvallers en verdedigers. Dat is een nooit gelopen race’, zei Geert Munnichs, senior onderzoeker bij het Rathenau Instituut, tijdens het debat Cyberdreiging, hacken als een nieuw wapen dat De Groene Amsterdammer op 28 juni hield in samenwerking met Pakhuis De Zwijger.

Munnichs was een van de zes sprekers die zich boog over de vraag hoe ver de (onzichtbare) macht van cybercrime en cyberspionage reikt en of er sprake is van een gehackte democratie. De open samenleving wordt toenemend geconfronteerd met hacken en lekken, het beïnvloeden en beschadigen van burgers, systemen, bedrijven, verkiezingen, van oppositie, activisten of de zittende macht.

De Groene Live #8: De Digitale Dreiging from Pakhuis de Zwijger on Vimeo.

Duidelijk werd deze avond dat alles waar ICT in zit, valt te hacken en onze digitale samenleving zeer kwetsbaar is geworden voor cyberaanvallen en - spionage. De technologische strategie wordt professioneler, aanvallen veranderen voordurend van gedaante, zoals nu ook blijkt met de cyberaanval Petya of NotPetya van afgelopen dinsdag. ‘Wie de afzender is blijft zeer moeilijk te achterhalen en te bewijzen’, zei Sico van der Meer, die als specialist chemische- en technologische wapens is verbonden aan Instituut Clingendael. Net als de andere sprekers wijst hij dringend op betere beveiliging. ‘Burgers moeten er op kunnen vertrouwen dat hun data veilig en beschermd worden opgeslagen’. Er heerst nog een te grote naïviteit bij de overheid, instellingen en burgers.

Marleen Stikker, directeur en medeoprichter van De Waag Society (Institute for art, science and technology) waarschuwt hier al jaren voor en pleit voor ‘het bouwen van een nieuw internet’ – vrij van vervuilde bestanden en verkeerde invloeden. De belangen achter de slag om data zijn volgens haar kolossaal. Aanbevelingen die op deze avond vielen zijn ondermeer: investeer in cybersecurity-opleidingen; verbeter het toezicht op naleving van de zorgplichten van ict-leveranciers en pas (zo nodig) aansprakelijkheidswetgeving aan. Volgens jurist Annemarie Bloemen, jurist bij kantoor Grasp dat is gespecialiseerd in technologie en privacywetgeving, komt er volgend jaar een Europese wet die onbeschermde of onzorgvuldige omgang met data vele malen zwaarder gaat beboeten.