Thai mogen eindelijk weer kleur dragen

Bangkok – Juridisch medewerkster Madee moest er lang voor sparen, ondanks haar goede baan. Het leven in Bangkok is duur en bovendien stuurt ze elke maand geld naar haar ouders op het arme platteland. Vlak voor haar dertigste verjaardag kocht ze eindelijk de felbegeerde, kleurige outfit van een in Thailand populaire Zuid-Koreaanse modeontwerper. Ze is nu 31 en heeft de aanwinst nog niet gedragen. Sinds het overlijden ruim een jaar geleden van koning Bhumibol, kleden de negen miljoen inwoners van de Stad der Engelen zich in het zwart – een van de westerse gebruiken die de stedelingen een eeuw geleden kopieerden, als redelijk succesvol argument richting koloniale machten, dat Thailand een geciviliseerd land is dat je met goed fatsoen niet binnenvalt.

Maar de koninklijke crematie donderdag 26 oktober is allesbehalve westers ingetogen. Kleurrijke pracht en praal met zang en dans volgens eeuwenoude boeddhistische en brahmaanse tradities, begeleiden de vorst naar zijn heilige berg. Een rustplaats, door tienduizenden bouwvakkers en kunstenaars gesymboliseerd in een van kostbaar sandelhout opgetrokken en met goud beklede crematietempel – 54 meter hoog, 3600 vierkante meter groot en vol mythische gouden beelden.

Madee zal er ook zijn. Samen met collega’s hoopt ze een plek te vinden langs de processieroute. Drukte, hitte en voorspelde hevige tropische buien trotserend. Ze wil erbij zijn, al stond ze eerder al tien uur in de rij om in het Grote Paleis het gebalsemde lichaam eer te bewijzen. Ruim dertien miljoen landgenoten – een op de vijf Thai – deden hetzelfde.

Voor Madee en veel generatiegenoten was de 88-jarige Bhumibol – die zeventig jaar op de troon zat – meer dan een koning. Hij was een vader, zegt ze. Een weldoener. Hij zette zich altijd in voor zijn volk. Hij was de spil waar alles om draait. Zijn portret hing thuis en op school prominent aan de muur. Elke avond zag ze hem uitgebreid op tv. Uit zijn naam kreeg ze een studiebeurs. En haar diploma.

Ze weet van de kritiek op het koningshuis. Kent de student die recent tweeënhalf jaar cel kreeg na het verspreiden van een kritisch bbc-artikel. Ze denkt dat Bhumibol er zelf geen moeite mee had. Maar de regering moet het koningshuis als ’s lands fundament natuurlijk wel beschermen. Al gaat dat soms ver, vindt ze ook als jurist. Maar vlak voor het grote afscheid is het niet gepast om daar verder over te praten.