Turkse gemeenten smokkelen inwoners naar Duitsland

Ankara – Dat maar 43 van de 45 deelnemers aan een door de gemeente Malatya (Oost-Anatolië) georganiseerd project terugkeerden van een studiereis naar Hannover, deed de alarmbellen in Turkije rinkelen: was het misschien een vooropgezet plan geweest om via het project legaal naar Duitsland te komen? Dat was het, zo bleek al snel, en Malatya was niet de enige: inmiddels lopen er onderzoeken naar ten minste zeven gemeenten voor mensensmokkel.

Het concept is simpel. Je organiseert een project, liefst iets met cultuur of milieu/duurzaamheid, waar een studiereis naar Duitsland onderdeel van is. Je rekruteert mensen die mee willen en laat ze daarvoor zes- tot tienduizend euro betalen. Daar krijgen ze een ticket voor en een grijs paspoort, ten teken dat ze voor een overheidsproject op pad zijn, wat het verkrijgen van een visum flink vereenvoudigt. De betrokken gemeenteambtenaren steken het geld in hun zak, de projectdeelnemers komen terecht waar ze zijn willen: ergens in Duitsland, meestal om te werken.

De betrokken gemeenten liggen verspreid door het land. Sommige worden bestierd door regeringspartij akp, maar er zijn ook gemeenten bij die worden geleid door de grootste oppositiepartij chp en door de kleinere iyi Partij.

Een van de mensen die op deze manier in Duitsland terechtkwam, sprak met Independent Turkey. Sommige houders van grijze paspoorten vragen asiel aan, maar de meesten beginnen daar niet aan omdat ze denken dat het niet geloofwaardig is asiel aan te vragen terwijl je een grijs paspoort hebt. Hij kwam uit de oostelijke provincie Bingöl en ging vooral om te werken. Hij vertelt dat zijn paspoort na aankomst in Duitsland werd ingenomen en hij nu zonder papieren in de bouw werkt. ‘In Bingöl was geen werk, geen stroom. Ik had honger. Mijn vrouw is overleden en ik heb een zoon. Als ik genoeg verdien om hem gelukkig te maken, is de rest niet belangrijk.’

Volgens de man zouden er alleen al uit zijn woonplaats tegen de vijfhonderd mensen via een ‘project’ naar Duitsland zijn gereisd. Om hoeveel gevallen het landelijk gaat is vooralsnog onduidelijk, maar mogelijk gaat het om tienduizenden. Zowel het Turkse ministerie van Binnenlandse Zaken als de Duitse autoriteiten hebben een onderzoek ingesteld.