Turkse repressie zet door

Istanbul – Een schokkerige video toont hoe een journaliste in Istanbul tijdens een studentenprotest belaagd wordt door politieagenten in burger. ‘Vanaf nu is alles anders, we zullen het je leren!’ snauwt een van de mannen haar toe voordat hij haar perskaart afpakt.

Het is nog geen week na de verkiezingen waarin de akp bijna de helft van de stemmen binnen wist te slepen, en de verhoudingen in het land staan op scherp.

De onverwacht grote steun voor de akp wordt door voor- en tegenstanders van de partij beschouwd als een carte blanche om het polariserende en repressieve regeringsbeleid voort te zetten. Turkse journalisten, critici en vooral de Koerdische gemeenschap vormen een gewild doelwit.

Velen hadden gehoopt dat na de klinkende overwinning van de akp de rust in het land zou terugkeren. Dat was ook min of meer de verkiezingsslogan van de partij: ‘akp of chaos’. Maar in de dagen na de verkiezingen is deze hoop snel vervlogen. In het zuidoosten kwam tijdens demonstraties een tiental jongeren om het leven en werd in verschillende steden opnieuw een avondklok ingesteld.

‘We ervaren dat al het gepraat over een Turks-Koerdische broederschap van weinig waarde was’, meent Ziya Pir, parlementslid voor de linkse Democratische Volkspartij hdp in het partijkantoor in Diyarbakir. ‘De regering zegt dat de Turken en Koerden broeders zijn, maar ze vermelden er niet bij dat de Turk de “grote broer” is, die het recht heeft om zijn kleine, Koerdische broertje op te voeden, en te straffen als hij een fout maakt.’

In de afgelopen maanden heeft Ziya Pir de Koerden steeds nationalistischer zien worden, wat hij als een gevaarlijke trend beschouwt. Volgens hem is dit een reactie op het voortdurende staatsgeweld en de ‘nationalistische retoriek van de overheid’. De kloof tussen de overheid en de Koerdische bevolking wordt zo alleen maar dieper.

De verkiezingsuitslag stelt de hdp voor een lastige opgave. Hoewel de partij er prat op gaat álle bevolkingsgroepen van Turkije te vertegenwoordigen, is ze door de kiezer afgestraft voor haar vermeende banden met de Koerdische pkk. De guerrillabeweging wordt door veel Turken verantwoordelijk gehouden voor het recente geweld.

De komende maanden zal blijken of de hdp nog altijd de wil heeft om zich verzoenend op te stellen, of dat ze terugkeert naar haar pro-Koerdische wortels. Makkelijk zal het hoe dan ook niet worden, want, in de woorden van de politieagent: ‘Vanaf nu is alles anders.’