Sciencepalooza

Valt diabetes type 2 te genezen?

Valt diabetes type 2 (DM2), ook wel ouderdomsdiabetes genoemd, te genezen? Veel artsen denken van niet terwijl er steeds meer bewijs is dat diabetes type 2 wel degelijk te genezen valt. Dit bewijs komt uit nogal onverwachte hoek, namelijk van patiënten met extreem overgewicht die een maagoperatie ondergaan.

Medium wetenschap 14 2014 diabetes

Deze maagoperaties zijn vaak de laatste reddingsboei voor deze patiënten waarbij extreem overgewicht vaak gepaard gaat met serieuze gezondheidsklachten. Wat gewichtsverlies betreft zijn deze behandelingen vaak erg succesvol, hoewel niet voor iedereen en beslist niet zonder risico’s. Patiënten die in aanmerking komen voor een dergelijke behandeling hebben vaak ook diabetes. Deze ziekte wordt gekenmerkt door herhaaldelijk verhoogde bloedsuikerspiegels. Een welkom bijeffect van de maagoperaties is dat bij patiënten met DM2 de bloedsuikerspiegel weer kan normaliseren. Tot verbazing van de behandelende artsen is dit geen kwestie van maanden of jaren maar gebeurt dit vaak al binnen een week.

Dit roept de vraag op of alleen de symptomen zijn verdwenen of juist de oorzaak. Beginnende DM2 wordt gekenmerkt doordat insulinereceptoren op organen zoals de lever en spieren insuline niet meer goed herkennen en daardoor glucose niet meer goed opnemen. Dit veroorzaakt hoge bloedglucosespiegels. Als gevolg hiervan gaat de alvleesklier steeds harder werken om voldoende insuline te produceren. In het verloop van het ziekteproces geeft op den duur de alvleesklier er de brui aan en moet de patiënt insuline spuiten.

Sinds kort wordt gedacht dat DM2 wordt veroorzaakt door vetophoging rond de organen. Vooral rond de lever, de spieren en rond de alvleesklier. Door de vetophoping ontstaan lokale ontstekingen die ervoor zorgen dat de insulinereceptoren niet meer goed functioneren en dat de alvleesklier niet meer goed insuline kan produceren.

Overigens ontwikkelen niet alle mensen met overgewicht DM2, sumoworstelaars kunnen zonder problemen twintigduizend kilocalorieën per dag eten. Doordat sumoworstelaars ook extreem veel bewegen zit hun vet niet rond de organen maar onderhuids, waar het minder kwaad kan. Het andere uiterste zijn mensen die relatief dun zijn maar juist veel vet in en rond hun organen hebben. Die worden in de literatuur ook wel TOFI (Thin Outside, Fat Inside) genoemd. Zij hebben juist een verhoogde kans op DM2 en opereren heeft voor hen geen zin.

Lange tijd werd gedacht dat het effect van een maagoperatie vooral een hormonale kwestie was. Onderzoekers van de Universiteit van Newcastle bedachten dat het ook een effect zou kunnen zijn van het interen op de interne vetreserves van de patiënten. Hiervoor is een studie gedaan waarbij DM2-patiënten op een dieet werden gezet van zo’n zeshonderd kilocalorieën per dag. Binnen een week was de suikerhuishouding van deze patiënten weer op orde en na acht weken functioneerde de alvleesklier ook weer normaal. Met deze relatief simpele ingreep lijkt diabetes type 2 inderdaad te genezen. Deze studies waren gericht op patiënten met beginnende DM2, waar de alvleesklier nog redelijk goed functioneert. De onderzoekers kregen na publicatie van hun resultaten zoveel verzoeken van DM2-patiënten om mee te doen aan een dergelijke studie dat ze besloten hun behandelingsprotocol online te zetten. Een aantal van deze patiënten werd door de onderzoeksgroep gevraagd naar hun ervaringen. Ook hier waren de resultaten weer zeer bemoedigend, een aantal patiënten die al jaren insuline gebruikten kon na de behandeling hiermee stoppen. Momenteel wordt er in Engeland een grote studie opgezet om de behandeling onder een grote groep te testen. Gelukkig, want deze spectaculaire resultaten smaken naar meer.