Venezuela voor de armen, Colombia voor de rijken

Barranquilla – Van tijd tot tijd neem ik de bus vanuit mijn standplaats in het noorden van Colombia om oostwaarts naar buurland Venezuela te gaan. Na een uur of vijf kom je dan bij een van de wonderlijkste grensplaatsen: Paraguachón. Het eerste wat opvalt is de menigte nerveus zwetende Colombianen zonder geldige papieren die Venezuela in willen en bang zijn door de Venezolaanse douane in de kraag gevat te worden.

De armoede is van hun gezichten af te lezen. En ze hebben het allemaal over de weldoener Hugo Chávez, de Venezolaanse president die naar hun idee zorgt voor werk voor de armen en gratis onderwijs en gezondheidszorg, de man die hun problemen in één klap oplost terwijl hun eigen Colombiaanse regering de armen volledig negeert.

Daarentegen heeft mijn vaste taxichauffeur in Barranquilla, de ondernemende Antemio, juist gedesillusioneerd het beloofde land van Chávez verlaten. ‘Anderhalf jaar geleden ben ik uit Venezuela vertrokken omdat Chávez ons, handelsmensen, niet meer moest. We moesten onze gebouwen uit en werden illegaal verklaard.’

Antemio was niet al zijn hele leven taxichauffeur, hij was het uit arren moede geworden na zijn terugkeer uit Venezuela. Hij verkocht er destijds videofilms en had er twee winkels. ‘Mijn schoonvader is accountant en die werkte al een hele tijd in Venezuela. Het ging hem voor de wind en hij vroeg me ook te komen. Ik werkte in Colombia bij een frisdrankfabriek en daar had ik het wel gezien, dus ik greep de kans met beide handen aan.’

Antemio laadde zijn vrouw en twee kinderen in de auto en reed naar Caracas. Dat was in 2001. De socialist Chávez was al een paar jaar aan de macht. ‘Maar in die tijd werden bedrijven nog niet op grote schaal onteigend’, aldus Antemio. Net als zijn schoonvader had hij succes in zaken en was hij tevreden. ‘Maar Chávez houdt niet van ondernemers. Hij weet dat we niet op hem stemmen en daarom gooit hij de Colombiaanse ondernemers het land uit.’

Niet alleen Colombiaanse ondernemers verlaten Venezuela. Ook hun Venezolaanse collega’s zijn in groten getale vertrokken naar de buurlanden, waaronder niet in het minst het nog steeds door oorlog geteisterde Colombia. Praat met een tegenstander van Chávez over Colombia en hij begint te stralen. Prima zakenklimaat, aardige mensen, prachtige hoofdstad is Bogotá, hoor je dan. Het lijkt er steeds meer op dat Venezuela een land voor de armen en Colombia een land voor de rijken wordt.