Verboden te sterven in conservatief Engeland

Londen – Tony Nicklinson moet blijven leven. Het Britse gerechtshof heeft afgelopen week bepaald dat de 57-jarige Brit die zwaar gehandicapt is geraakt na een hersenbloeding niet uit zijn lijden mag worden verlost. De anti-euthanasielobby is verheugd.

Anders dan in Nederland is euthanasie in het Verenigd Koninkrijk strafbaar. Dat is de reden waarom al zeker 160 doodzieke eilandbewoners naar de Dignitas-kliniek in Zürich zijn gereisd om aldaar een einde aan hun leven te laten maken. Nadeel van deze omweg is het prijskaartje: tienduizend pond. Bovendien moet het ook fysiek haalbaar zijn. Voor iemand als Nicklinson is het vrijwel onmogelijk. En er was nog een juridisch probleem: een arts of een familielid die bij deze vorm van zelfdoding had geassisteerd, kon worden vervolgd. Dat laatste gebeurt in de praktijk overigens nog maar zelden.

Net als bij de legalisering van drugs en het homohuwelijk is de Britse bevolking liberaler dan het establishment. Terwijl vier van de vijf Britten geen moeite heeft met legalisering van euthanasie zijn de meeste politici, medici en rechters mordicus tegen. Het is ook het enige onderwerp dat de Anglicaanse bisschoppen nog bindt. Het klassieke tegenargument luidt: als we in enkele mensonterende gevallen euthanasie toestaan, krijgen binnen de kortste keren hele legers bejaarden en gehandicapten een spuitje.

De anti-euthanasielobby krijgt volop ruimte in de overwegend conservatieve pers, waarin graag de suggestie wordt gewerkt dat euthanasie een stokpaardje is van de progressieve intelligentsia, aangevoerd door de aan Alzheimer lijdende schrijver Terry Pratchett die een ontroerende documentaire heeft gemaakt over euthanasie. Typerend is het polemische boek Assisted Suicide: How the Chattering Classes Have Got it Wrong van de katholieke Christine Odone. Op de plaats van ‘assisted suicide’ had evengoed ‘onderwijs’ of ‘milieu’ kunnen staan. Wat opvalt in het debat is de vijandige toon. Een huisarts die mensen hielp wordt aangeduid als ‘Dr Death’, terwijl stukken over het Nederlandse euthanasiebeleid soms verwijzingen naar het Derde Rijk bevatten. Acteur Michael Caine kreeg verwijten na zijn openbaring dat hij zijn doodzieke vader uit zijn lijden had verlost. Daily Telegraph-columniste Allison Pearson ging het verst met een tip voor de wanhopige mevrouw Nicklinson: geef uw man geen eten meer.