Voor Erdogan is de coup een gesloten boek

Istanbul – Nog geen half jaar nadat een deel van het Turkse leger zijn couppoging zag mislukken, heeft de parlementaire commissie het onderzoek ernaar zonder noemenswaardige bevindingen afgerond. Voorzitter Resat Petek van de regerende akp concludeerde dat de coup was afgewend door het volk dat de democratie verdedigde; keurig naar de mantra die door de regering wordt uitgedragen.

Parlementariërs van oppositiepartijen die de stafchef van het leger, gegijzeld tijdens de coupnacht, en het hoofd van de inlichtingendienst graag hadden bevraagd, zagen hun verzoeken afgewezen. Journalisten die proberen de waarheid over de mislukte coup boven tafel te krijgen is het zwijgen opgelegd. De onderzoeksjournalist Ahmet Sik zit sinds de jaarwisseling vast op beschuldiging van lidmaatschap van de ‘Fethullah terreurbeweging’ die volgens de regering achter de mislukte coup zit.

Volgens Sik waren regeringsleden al voor de couppoging op de hoogte van coupplannen van gülenisten en andere facties binnen het leger en sloten ze een akkoord. Door de verschillende facties tegen elkaar uit te spelen wist de regering een succesvolle coup te voorkomen. Dit scenario is in strijd met de lezing van de regering waarin het verzet tegen de couppoging als een nieuwe onafhankelijkheidsoorlog van het heroïsche Turkse volk wordt gepresenteerd. Mensen die de officiële lezing in twijfel durven te trekken, zijn vijand van de van alle kanten bedreigde natie.

Direct na het gesloten onderzoek diende zich het volgende grote thema aan in het parlement: het presidentiële stelsel, dat via een pakket grondwetswijzigingen zijn beslag moet krijgen. De akp en de ultranationalistische mhp, door president Recep Tayyip Erdogan verleid tot een gelegenheidscoalitie, steunen de voorgestelde wijzigingen, waarover het parlement deze week vergadert. In de stelselwijziging krijgt de president verregaande bevoegdheden in de wetgevende en rechtsprekende macht, invloed die hij in de praktijk al voor een groot deel bezit.

Als ten minste 330 parlementariërs, zoals verwacht, voor de wijzigingen stemmen, moet het volk de grondwetswijzigingen in het voorjaar via een referendum bekrachtigen. De onlangs voor de tweede keer met drie maanden verlengde noodtoestand en de immer toenemende repressie, waarbij oppositie-parlementariërs hun eigen camera’s mee naar de vergaderzaal namen om censuur van de media te omzeilen, zijn een voorbode van het klimaat waarin Turkije naar de stembus gaat om over een definitieve systeemwijziging te stemmen.