Televisie

VPRO – De Rest: 4-0

Televisie: De Nipkowschijven

Omdat de stemmen staakten werden het zowaar twee Nipkowschijven: Holland Sport en Tegenlicht. En alsof dat niet voldoende lof voor de vpro was, ging de Prichett-prijs voor een «omroepgerelateerde multi-media-presentatie» naar Bieslog en de Ere-Nipkow, inci dentele prijs voor oeuvres of anderszins buitengewone verdiensten, naar Villa Achterwerk voor twintig jaar avontuurlijke kwaliteit voor kinderen, ver boven de McDonald’s-happen van rtl en Fox uit – al verkopen die uiteraard meer. Die Ere-schijf is ooit in het leven geroepen om van het jaarlijkse dilemma (geven we de prijs weer aan Van Kooten en De Bie of slaan we ze over?) af te zijn: in een klap buiten mededinging ge plaatst. Des te knapper dat Wim de Bie in een andere sector weer gelauwerd is. Ik kon niet mee praten: dat www is grotendeels terra incognita en een verslaving erbij trek ik niet meer.

Hoe dan ook: te veel eer voor de vpro? Ja en nee. Ja, want ook elders wordt goede televisie gemaakt (Uur van de Wolf, Close Up, Premtime, Couscous en Cola, Keuringsdienst van waarde, Allemaal Theater, Zembla et cetera) en de uitslag 4-0 is daarom geflatteerd. Nee als je bedenkt dat de vpro ook fiks meedoet aan samenwerkingsprojecten als Dokwerk (met nps) en One Night Stand (met nps en Vara). En nee, als je bedenkt dat de recente dramaproductie De Kroon (Ger Beukenkamp en Peter de Baan) pas vlak voor het eind sneuvelde en dat de vpro op de radio (denk aan Argos en De avonden met bijvoorbeeld een prachtaflevering over Ischa Meyer – Hoe was ik?) altijd in de kopgroep zit. Waarbij de tv ook nog het lef heeft Freek te laten vergrijzen in een mammoetproject en soms prachtige thema-avonden aan te durven (over, jawel, de vergrijzing; over onderwijs).

De winnaars. Bij Holland Sport vielen de termen «enthousiasme, liefde, vindingrijkheid en chemie tussen de presentatoren» en daaraan is geen woord onwaar. «Jongens-tv op meisjesniveau» luidde de lof van VN’s Ingrid Harms – hoger kun je als jongen niet komen. Dat programma heeft iets vanzelfsprekend feestelijks, in tegenstelling tot de geforceerde jubel waarin men elders uitbarst, al dan niet met de dood in de ogen. Bij Tegenlicht is de vraag of je een koepel over zulke uiteen lopende documentaires moet be kronen (wat uiteraard ook geldt voor Het Uur, Dokwerk, Close Up). Doorslaggevend was het diepe graven, de blik achter schermen, de ernst, de originaliteit en lef in themakeus. Nergens is het debat over De Grote Verwarring zo diepgaand gevoerd en wordt zo duidelijk gemaakt dat de wereld groter is dan de polder en dat ons micro-klimaat vergaand bepaald wordt door ontwikkelingen el-ders. Lees je bijvoorbeeld in een kwaliteitskrant over Tariq Ramadan en Olivier Roy, bij Tegenlicht krijg je ze te zien en horen en worden hun analyses over een Euro-islam gekoppeld aan beelden uit onze eigen contreien. Mijn moslimstudenten (die naar zoiets normaal niet kijken) waren diep onder de indruk toen ik de heren als lesmateriaal aanbood. En leken trots dat er eindelijk eens een islamiet van grote intellectuele klasse te zien was, de Haselhoeven en Cheppi’s ver voorbij. De vpro dus van harte gefeliciteerd.