Vragen, vragen

De tijd van De Grote Verwarring is weer eens aangebroken. We kennen zulke periodes. Maken we ons, na lange tijd van vrede, op voor een nieuwe oorlog?

Medium opheffer verwarring

Ik denk dat we in een overgangstijd leven.

– Links en rechts in de politiek bestaan eigenlijk niet meer, maar nog nooit zijn die begrippen zo fel gehanteerd als nu. Wilders wordt soms links genoemd, GroenLinks rechts.

– De democratie staat dus onder druk. Het lijkt wel of we tegen grenzen aanlopen. Moeten we macht afstaan aan Europa? Moet de Tweede Kamer kleiner worden? Wat stellen partijen eigenlijk nog voor? Jongeren worden lid van drie partijen en proberen via partijvergaderingen invloed te krijgen, zoals G500. Sommige politieke partijen menen dat interne democratie juist schadelijk voor de partij kan zijn. Terwijl andere die interne democratie juist toejuichen.

– Dus veranderen morele vraagstukken. We weten bijvoorbeeld niet hoe we moeten denken over de Arabische lente. Het lijkt goed als mensen ‘vrijheid’ willen, maar als ze die vrijheid wensen te benutten om de sharia in te voeren, verbaast ons dat. Ingrijpen in andere landen om de democratie te brengen, heeft ons niet veel opgeleverd, maar in die landen waar we hebben ingegrepen, gaat het nu toch een stuk beter.

– Omdat de oorlogvoering ook is veranderd. De schone oorlog: we sturen onbemande vliegtuigjes met bommen op al-Qaeda-strijders af, maar raken de bevolking. Of waren dat al-Qaeda-soldaten? Op grond waarvan doen we dat eigenlijk? Een soldaat is niet meer iemand die ons beschermt, maar iemand die letterlijk zijn eigen leven geeft, om nog meer doden te veroorzaken, terwijl wij robots inzetten om levens te sparen.

– Kapitalisme en socialisme blijken kortom ook geen goede tegenstellingen meer te zijn. Beide zien hun grenzen. Het socialisme is folklore geworden, het pure kapitalisme werkt ook niet. Ook hier blijken de punten van de hoefijzer elkaar te raken, maar hoe je je daarop moet instellen, blijft moeilijk. Hoe moet je precies denken? Gaan we echt van een markteconomie naar een marktmaatschappij, of is andersom beter?

– Daarom verwarren ziektes ons, zeker de geestesziektes. Is een seriemoordenaar een gek of een idealist? Hoe weten we dat hij gek is, en hoe weten we dat hij een idealist is? Dat wordt steeds moeilijker te beoordelen. Het handboek van de psychiatrie zit vol ziektes die verzonnen zijn door de farmaceutische industrie. Maar ja, op die manier maken ze in ieder geval geneesmiddelen die werken. En trouwens, we worden ouder, maar ook dikker en daarom minder oud. Hoe nu? We kunnen het leven verlengen, maar daardoor worden we ook ongelukkiger. Hoe nu? De medische wetenschap krijgt steeds meer inzicht in onze kwalen, maar de geneesmiddelen voor sommige ziektes worden niet gemaakt, omdat er geen markt voor is. De grootste markt is de markt voor de dood, maar een Drion-pil krijgen we niet.

– De Viagra-pil krijgen we wel, terwijl de seksualiteit ook aan het veranderen is. Leven we in een geseksualiseerde maatschappij waardoor we steeds meer prikkels nodig hebben om tot bevrediging te komen? Je zou het haast zeggen als je tv kijkt; iedereen lijkt sadist of masochist – je ziet het in de films waaromheen geadverteerd wordt om iets te doen aan je slappe lul.

– En dus debatteren we ons kapot, zonder te weten waar het debat over gaat of over moet gaan. Het onderwijs schijnt nog nooit zo goed geweest te zijn als tegenwoordig, maar wie leest er nog een Frans boek? Wie een Spaans? Wie een Duits? De antiquariaten zijn dichtgeslibd. Schrijvers worden alleen uitgegeven als ze een unique selling point hebben.

Kortom: de tijd van De Grote Verwarring is weer eens aangebroken. We kennen zulke periodes. Wenen 1900. Moskou 1917. Berlijn 1923. Londen 1965. Washington 1968. Soms een totale revolutie en oorlog, vaak ook een revolutionaire oprisping.

Kortom: maken we ons, na de langste tijd van vrede, op voor een nieuwe oorlog?

Waar ben je eigenlijk schuldig aan als je leeft?