MP leest…

Wat zeg je wel en wat niet

… altijd meer dan ze kan of wil bespreken. Hier doet ze verslag van haar bevindingen en overwegingen bij de boeken die ze leest. Deze week: ‘Ik heet Lucy Barton’ van Elizabeth Strout.

Ik las dit in het Engels terwijl ik op weg was naar Engeland, voor het grootste deel op de boot. Gek is dat, zo lang ik er al naar verlangde om gewoon iets te lezen waar ik in wilde blijven lezen: ik zit gevangen op zo’n boot en ik kan niet ophouden te lezen in mijn boek. Brengt die reis de ideale vorm van concentratie met zich mee, niets anders dat mijn aandacht wil vangen behalve het casino en een vage nachtclubact, of had ik gewoon het juiste boek in mijn tas zitten? Het maakt niet uit, My Name Is Lucy Barton is een glorieuze roman, en er is vooralsnog geen reden om te denken dat dat in de Nederlandse vertaling niet ook het geval zal zijn.

Een vrouw ligt in het ziekenhuis, komt langzaam bij van een operatie, en beseft dat aan het voeteneind van haar bed haar moeder zit. Zelf woont ze al jaren in New York, heeft daar een gezinsleven opgebouwd, maar blijkbaar heeft haar moeder het nodig gevonden haar hier op te zoeken, op dit moment in haar leven. Haar moeder praat tegen haar, vertelt kabbelende nieuwtjes over de mensen in het dorp waar ze vandaan komt, ze vormen aanleiding om helemaal opnieuw alles in ogenschouw te nemen. Hoe ze is opgevoed, de normen die ze heeft meegekregen, de verwachtingen, en de raadsels rondom het huwelijk van haar ouders, rondom haar vader met name.

Ik heet Lucy Barton is tegelijkertijd glashelder en mysterieus, het is een verhaal dat kabbelt van dagelijksheid en gist van onuitgesprokenheid. Eerder las ik van deze schrijfster Olive Kitteridge, meesterlijk verfilmd als televisieserie met Frances McDormand in de titelrol. Olive Kitteridge is ook een ijzersterke roman, maar minder aangrijpend dan My Name Is Lucy Barton, als dat het al is waarnaar je op zoek bent, aangrijpendheid. Wat beide romans gemeen hebben is het scherpe vizier op kleine karakters die hun plek krijgen in grote tragedies.

Op een subtiele manier gaat deze roman ook over schrijven: wat de moeite waard is om te noteren en wat niet. Hij gaat over uitspreken en ongezegd laten, en dingen de zwaarte geven die ze verdienen, juist door ze ongezegd te laten. Of door ze heel licht te maken. De verhalen die de moeder vertelt geven de dochter een nieuw perspectief op haar leven, toen en nu. Door de pagina’s heen licht het eigen huwelijk van de dochter steeds meer op, iets waarover ze het per se níet wilde hebben.

Het is gek met boeken die je goed vindt. Ik ben al weer zoveel weken verder na die boottocht. Ik heb van alles aangetekend in mijn exemplaar, ik heb het al een paar keer cadeau gedaan. Maar ik zag er tegenop om erover te schrijven. Juist als je iets goed vindt, is het veel werk om het ook recht te doen. Ik kom er nog wel een keer op terug, denk ik. Eerst nu maar in het Nederlands lezen.