MUZIEK: Jim James

Wel de bliepjes, niet de bombast

Op voorhand maakte het solodebuut Regions of Light and Sound of God van Jim James van My Morning Jacket al nieuwsgierig. Wat gaat de zanger doen buiten zijn vaste kader? Hoewel, vast… eigenlijk zoekt hij met zijn band elke nieuwe plaat de muzikale grenzen op. Galm en country-roots zijn de voornaamste ingrediënten van debuut The Tennessee Fire waar de band eind jaren negentig Nederland mee veroverde. (Memorabel is de scène uit een vpro-documentaire waarbij de band de reverb akoestisch nabootst door in een bijna lege parkeergarage te spelen.) De combinatie van James’ ruimte vragende galmstem en de meer introverte alt-country muziekstijl van de band verdween hoe langer hoe meer vanaf opvolger At Dawn (2001). Het publiek werd groter, én het geluid. Pop, elektronica, psychedelica en stevige jaren-zeventigrock. Soms werd zoveel toegevoegd dat de laatste platen van de band op momenten uit elkaar lijken te barsten van alle bliepjes en bombast.

Regions of Light and Sound of God ligt muzikaal niet mijlenver weg van de latere My Morning Jacket-platen, maar met een wezenlijk verschil: het album heeft wel de bliepjes, maar niet de bombast (ondanks de strijkers en blazers). De kiem voor het album wordt gelegd in 2009, als James gewond is geraakt door de val van een podium. Revaliderend op de bank leest hij God’s Man van Lynd Ward, een houtsnede-roman uit 1929 en belangrijke voorloper van de graphic novel. Het faustiaanse verhaal gaat over een kunstenaar die worstelt met zijn bestaan, zijn ziel verkoopt, corrumpeert, de ware liefde/muze ontmoet en uiteindelijk sterft. Dit gegeven werkt hij uit tot verschillende liedjes, subtiele droompop die hij regelmatig ontregelt met loops en gedubde vocalen. De entree in de stad wordt Know Til Now (‘lost in the world, it seemed, caught and lost for once’), de schuld­inlossing komt terug in het experimentele All Is Forgiven en de uiteindelijke verlossing is het onderwerp van het spookachtige God’s Love to Deliver (‘Our hearts carry on, living the words and the message lives on’). Sleutelnummer is het klein gehouden liefdesliedje A New Life. Hier ziet James ook een parallel tussen het romanpersonage en hemzelf, want ook hij ontmoet in zijn eigen leven een nieuwe liefde na zijn val.

Thematisch lijkt het album opvallend verwant aan zijn andere soloprojecten uit 2009: gelegenheidsproject en vol existentiële vragen Monsters of Folk en een ep met zes ingetogen covers van George Harrison, de meest spiritueel geïnspireerde Beatle. Net als die platen kun je Regions of Light and Sound of God zien als een reflectie van James’ eigen worsteling met de zin van het leven en zijn plaats in dat leven. Om daar verder mee te komen verhuisde hij voor een nieuwe start (al voor de podiumbuiteling) van Kentucky naar New York. Wat hij daar toen over zei zouden de gedachten van de hoofdpersoon in het boek en op de plaat kunnen zijn: ‘I wanted to find different ways to see the world, and reinvent myself, and try to wipe the slate clean.’ Die zoektocht heeft James nu in elk geval een sterke en uitgebalanceerde plaat opgeleverd.

Jim James, Regions of Light and sound of God, label: Cooperative/V2