Winnend verliezen in chicago

Ondanks het onwelkome nieuws over de seksperikelen van Bill Clintons alter ego Dick Morris kunnen de Democraten terugblikken op een succesvolle conventie.

Het was een even steriele tv-show als die van de Republikeinen in San Diego, met dezelfde overdaad aan sentimentele clichés en opgeklopt enthousiasme. Clintons voorsprong op Dole in de polls zal er wellicht nog groter door worden.
Toch gingen vele Democraten naar huis met gemengde gevoelens. Ze waren blij dat Clinton het zo goed deed, maar de manier waarop hij wint deed hen tegelijk voelen alsof ze aan het verliezen zijn. Diegenen die hoopten dat Clintons recente rechtse koers op de conventie zou worden bijgestuurd, kwamen bedrogen uit. Jesse Jackson die zoals andere linkse Democraten het eensgezinde imago van de partij niet mocht bezoedelen door in prime time te spreken, pleitte tevergeefs voor maatregelen om de kloof tussen rijk en arm te dichten, een kloof die onder Clinton het breedst werd sinds de jaren twintig. Jackson wees erop dat de conventiehal waarin de Democraten vergaderden, omgeven is door een zee van sloppen wijken waarin alle fabrieken gesloten zijn en de werkloosheid in sommige buurten tachtig procent bedraagt. ‘De gevangenis is er de enige groei-industrie’, zei Jackson bitter.
In zijn speech beloofde Clinton niets wat enige realistische hoop wekt dat daar in zijn eventuele tweede ambtstermijn verandering in zal komen. Ondanks de hoop dat hij maatregelen zou afkondigen om de effecten te verzachten van de nieuwe bijstandswet die het recht van behoeftige kinderen op overheidssteun afschaft, beperkte de president zich tot vage beloften en een holle oproep tot ondernemers om mensen die hun bijstand verliezen in dienst te nemen.
De Newyorkse senator Moynihan weigerde Clintons standpunt goed te praten. Hij voorspelde dat de wet duizenden gezinnen dakloos zal maken en een financiële crisis zal veroorzaken voor vele staten en steden, omdat die 'overspoeld zullen worden door een vloedgolf van sociale problemen’. Terwijl andere Democraten zich troostten met de hoop dat de wet zal worden herzien als Clinton wint en de Democraten het Congres heroveren, voorspelde Moynihan: 'Het recht op bijstand zal niet hersteld worden. We kunnen beter leren leven met wat op komst is. En dat wordt een hel.’
Clinton zei dat hij 'een brug naar de toekomst’ wil zijn. Maar naar welke toekomst? Clinton is niet populair door zijn visie op de toekomst maar eerder door het ontbreken daarvan. Hij is geen traditionele Democraat die zijn heil zoekt in meer overheidsinterventie. Hij is geen Newt Gingrich die de welvaartsstaat met de grond gelijk wil maken. Maar wat is hij wel? Na vier jaar regeren en twee verkiezingscampagnes is dat nog steeds onduidelijk. Zoals zijn ex-adviseur Morris, die zowel voor linkse als voor rechtse politici werkte, lijkt hij geen vaste principes te hebben. Maar juist daarom past hij volgens sommigen zo goed bij het Amerikaanse humeur van vandaag. Het zwalkende electoraat lijkt ook beter te weten wat het niet wil dan wat de slogan 'leiderschap voor de eenentwintigste eeuw’ concreet moet betekenen.