Elke week bespreekt Kees van den Bosch een diepgravend artikel uit weekblad De Groene Amsterdammer. Hij interviewt de betrokken journalisten: wat hebben ze naar boven gehaald, hoe hebben ze dat gedaan en waarom is dat van belang?

Aflevering 96 26 november 2020

Dé oplossing voor de stikstofcrisis?

Sommige veebedrijven vergiftigen natuurgebieden in hun eentje met meer stikstof dan we gezamenlijk in een jaar besparen door slechts honderd kilometer per uur te rijden. Het sluiten van een handjevol topvervuilers biedt weg- en woningbouw noodzakelijke ruimte. Dat blijkt uit een maandenlang onderzoek van Investico en De Groene Amsterdammer. Het levert een top 25 van boerenbedrijven die het meeste stikstof uitstoten. ‘Grote stikstofbronnen in de nabijheid van natuurgebieden maken het nagenoeg onmogelijk om natuurdoelen te halen’, zegt Lourens Loeven, directeur van de Commissie voor de Milieueffectrapportage.

In De Groene Amsterdammer Podcast van deze week spreekt Kees van den Bosch met Adrián Estrada, Felix Voogt en Evert de Vos over hoe deze journalistieke productie tot stand kwam, over het stikstofbeleid door de jaren heen en hoe zij de grootste vervuilers met openbare data in kaart brachten.

Productie: Kees van den Bosch & Gizelle Mijnlieff

Aflevering 95 24 november 2020

Radio Amerika 10: Transitie

In de VS lijkt de regeringsoverdracht eindelijk te beginnen, al erkent Donald Trump zijn verlies niet. We moeten bijna een eeuw terug voor een transitie die zo vijandig en moeizaam ging. Is Trump bezig met een strategie van de verschroeide aarde, en wat zou daar het doel van kunnen zijn? Waarom hebben de VS eigenlijk zo'n lange transitieperiode, en schuilen daar geen gevaren in?

Aflevering 94 19 november 2020

Heeft ‘laf links' de strijd om de vrijheid van meningsuiting opgegeven?

‘Willen we leven in een land dat zich kan bogen op een grote, vrije en moderne democratie en dat er tegelijkertijd van afziet haar diepste overtuiging te onderstrepen?’

De laïcité, de scheiding van kerk en staat, zit diep geworteld in het DNA van de Franse democratie. Na de aanslag op Charlie Hebdo in 2015 ontbrandde er in Frankrijk en de rest van Europa een fel debat over de grenzen van de vrijheid van meningsuiting. Een debat dat vorige maand opnieuw oplaaide nadat de Franse docent Samuel Patty door een achttienjarige Rus van Tsjetsjeense origine werd onthoofd. De redactie van Charlie Hebdo voelt zich in de steek gelaten door haar linkse politieke familie, die steeds vaker vindt dat de cartoons van het satirisch weekblad een grens overschrijden. Volgens hen is de islam te vaak het mikpunt van spot. ’Een grove denkfout’ zegt schrijver en journalist Angela Dekker: ‘Charlie Hebdo spot niet met religie, maar met de uitwassen van religie.’

In De Groene Amsterdammer Podcast van deze week praat Kees van den Bosch met Dekker over het proces tegen de daders van de aanslag op Charlie Hebdo, de grenzen van vrijheid van meningsuiting en cancel culture

Aflevering 93 11 november 2020

Milieucriminelen in de Amazone

‘Alleen maar verschroeide aarde en een enorme boom, ik denk dat hij 20 meter was, ligt hier na te gloeien.’ Journalist Marjon van Royen komt al twintig jaar in het Amazonegebied en heeft sinds het aantreden van Jair Bolsonaro de situatie daar drastisch zien verslechteren. Gesteund door de extreem-rechtse president maken lokale milieucriminelen illegale grond klaar voor koeien of soja.

In De Groene Amsterdammer Podcast van deze week spreek Kees van den Bosch met Van Royen over wat zij met eigen ogen zag toen ze op reportage ging in het regenwoud. Is er nog een manier om te voorkomen dat de Amazone verandert in landbouwgrond? En wat kan Europa doen om daarbij te helpen?

Productie: Kees van den Bosch & Gizelle Mijnlieff

Aflevering 92 6 november 2020

Radio Amerika 9: President-elect Joe Biden. Toch?

Joe Biden wordt de nieuwe president van de Verenigde Staten - dat lijkt vrijwel zeker. Donald Trump strooit met wilde beschuldigingen en juridische procedures. Het ziet er voorlopig nogal amateuristisch uit. Kan dat veranderen als de Republikeinse Partij zich achter Trump, en zijn aanval op het electorale proces schaart? 

Aflevering 91 4 november 2020

Trump of Biden? Een tot op het bot verdeeld land kiest

‘Verschillende Amerikanen leven met hun hoofd in verschillende realiteiten.’ Volgens Amerika-correspondent Casper Thomas en buitenlandredacteur Rutger van der Hoeven is de gelijkopgaande verkiezingsstrijd tekenend voor de verdeeldheid die in het land heerst. De social media bubbels hebben veel Amerikanen naar een steeds extremer gedachtegoed geleid. Met name Trump, ‘het genie van social media,’ bleek tijdens zijn campagne een meester in het zaaien van verdeeldheid. Ook deze verkiezingen was de steun voor de president weer groot. Met conservatieve agendapunten als een streng immigratiebeleid en het behoud van de vrijemarkteconomie in tijden van Corona wist hij zijn achterban schijnbaar tevreden te houden. 

• Productie: Kees van den Bosch en Ilja Scheifes

Aflevering 90 29 oktober 2020

In Amerika vecht Generatie Z tegen het systeem

Het Amerikaanse systeem blijkt voor steeds minder mensen te werken. Geld, afkomst en woonplaats zijn bepalende factoren in het electorale proces en steeds minder burgers voelen zich vertegenwoordigd door de klassieke politieke elite. De Amerikaanse belofte lijkt daardoor uit elkaar te spatten.

Maar Amerikanen zijn weerbaar, stelt politicoloog en journalist Laila Frank: ‘Als Amerikaan word je geboren om te vechten.’ Generatie Z, de generatie die tussen 1995 en 2010 werd geboren, neemt het heft in eigen handen en organiseert zich om het gesprek over de toekomst van hun land aan te gaan. In aanloop naar de Amerikaanse verkiezingen spreekt Kees van den Bosch met Frank over het failliet van het systeem én over de strijd die Amerikaanse burgers voeren om de macht weer te krijgen waar hij hoort: bij het volk.

Productie: Kees van den Bosch & Madelon de Goffau

Aflevering 89 28 oktober 2020

Radio Amerika 7 - Het Einde der Tijden

De verkiezingsdatum voelt voor veel Amerikanen als een dreigend einde der tijden. Beide partijen zwepen hun kiezers op met apocalyptische retoriek. Waar komt die extreme benadering van politiek vandaan - en klopt er ook iets van? 

Aflevering 88 22 oktober 2020

Bloed en honing: een reis door voormalig Joegoslavië

Twintig jaar na het uiteenvallen van voormalig Joegoslavië trokken Irene van der Linde en Nicole Segers met pen en camera door de zeven landen die nu de Balkan vormen. Ze namen dezelfde route die journaliste Rebecca West in 1937, twintig jaar na de oprichting van Joegoslavië, ook aflegde. In totaal reisden Van der Linde en Segers vier keer af naar dit gebied om de verhalen te verzamelen die nu gebundeld zijn in hun nieuwste boek Bloed en honing. 

In de podcast van deze week spreekt Kees van den Bosch Van der Linde en Segers over de totstandkoming van dit boek.

Productie: Kees van den Bosch & An da Silva

Aflevering 87 20 oktober 2020

Radio Amerika 6: De beloften van Donald Trump

Donald Trump beloofde vier jaar geleden gouden bergen aan zijn kiezers. Nu voert hij campagne met de slogan Promises Made, Promises Kept. Welke beloften heeft hij dan gehouden, en welke niet? En wat maakt dat uit voor de verkiezingen?

Bestel nu alvast het dubbeldikke Amerika-nummer via  www.groene.nl/amerika

Aflevering 86 15 oktober 2020

Kalifaatkinderen in de kou

Er moet een oplossing komen voor de elfduizend buitenlandse IS-vrouwen en hun kinderen, die na de val van het kalifaat vastzitten in kampen in Koerdisch Syrië. Dat stelt journalist Judit Neurink. De zaak zit muurvast. Terwijl juridische mogelijkheden uitgeput lijken en verschillende Europese lidstaten weigeren hun geradicaliseerde onderdanen op te halen, groeien achtduizend kinderen op tussen kampgeweld, honger en ziekte. Daarmee worden de kalifaatskinderen gegijzeld tussen hun eigen belang en het belang van hun moeders.

Deze week spreekt Kees van den Bosch in De Groene Amsterdammer Podcast met Neurink over wat er moet gebeuren om deze impasse te doorbreken en hoe het belang van deze kinderen weer voorop gezet kan worden.

Productie:  Kees van den Bosch & Madelon de Goffau  

Aflevering 85 8 oktober 2020

Heeft het platteland de toekomst?

Als correspondent Oost-Nederland voor NRC Handelsblad trok Karel Smouter samen met fotograaf Michaël Rhebergen het afgelopen jaar op de fiets door de Achterhoek. Zij gingen op zoek naar verhalen over de zogenaamde ‘noabers’, de mensen die hun hele leven op één plek doorbrengen en zo lokaal en kleinschalig mogelijk leven. Het zijn de ‘ergensmensen’, gebonden aan een plek, die zo verschillen van de overalmensen, zij die de kranten volschrijven en in Den Haag werken. Maar is dat noaberschap niet iets wat we allemaal moeten ambiëren?

 

Deze week gaat Kees van den Bosch in De Groene Podcast in gesprek met Smouter en Rhebergen over hun liefde voor het achterland en leggen ze uit waarom deze serie over Oost-Nederland zo belangrijk is voor de toekomst van de journalistiek.

Productie: Kees van den Bosch, An da Silva

Aflevering 84 6 oktober 2020

Radio Amerika 5: Trumps 'oktoberverrassing'

In de laatste maand voor de Amerikaanse verkiezingen zit altijd de traditionele October Surprise: een gebeurtenis die het nieuws rond de verkiezingen domineert. Die van dit jaar mag er wezen: covid-19 bij de machtigste man van de wereld, de Amerikaanse president Trump. 

Hoe beïnvloedde zo'n oktoberverrassing de verkiezingen in het verleden? En hoe zal het dit keer zijn? 

Aflevering 83 1 oktober 2020

Europa accepteert de dood als antimigratie-instrument

Door de branden in kamp Moria kon de Europese Commissie niet anders dan met een nieuw plan komen. Maar met hun voorstel voor een New Pact on Migration and Asylum kan de Europese solidariteitsgedachte voorgoed bij het grofvuil, vindt Linda Polman. ‘Europa bereid is om elke morele en humanitaire prijs te betalen om vluchtelingen uit Europa te weren.‘

Deze week spreekt ze voor De Groene Amsterdammer Podcast met Kees van den Bosch over het gammele vluchtelingenbeleid van de EU en over welke lessen er geleerd moeten worden om tot structurele oplossingen te komen.

Productie: Kees van den Bosch & Madelon de Goffau

Aflevering 82 24 september 2020

Waarom raakt ING steeds opnieuw in opspraak?

In 2018 kreeg ING een boete van 775 miljoen wegens nalatigheid inzake de controle op witwaspraktijken. Twee jaar later blijkt uit de zogenaamde FinCEN Files, ruim 2600 geheime Amerikaanse overheidsdocumenten, dat de bank haar witwaspraktijken heeft sindsdien heeft voortgezet. Karlijn Kuijpers en Anouk Kootstra van onderzoeksgroep Investico doken samen met journalisten van Trouw en Het Financieel Dagblad in de gelekte bestanden. ING blijkt favoriet bij criminelen, oligarchen en andere rijke en machtige buitenlandse rekeninghouders.

Kees van den Bosch gaat met Kuijpers en Kootstra in gesprek over hun werkmethode, de samenwerking met de andere journalisten en hoe zij omgingen met de boze advocaten die achter hen aankwamen.

Productie: Kees van den Bosch & An da Silva

Aflevering 81 17 september 2020

Hoe coronacomplotten zich via Twitter en Instagram verspreiden

Het vertrouwen in klassieke media staat op losse schroeven, laat het coronavirus opnieuw zien. Waar complotdenkers zich lange tijd verscholen hielden op muffe zolderkamertjes en elkaar opzochten via Twitter en obscure fora, zijn het in pandemische tijden ook hippe influencers die hun volgers via Instagram alles verklarende verhalen voorschotelen. Zo zou coronavirus zijn veroorzaakt door 5G-zendmasten en draait Bill Gates stiekem aan de knoppen van het RIVM.

Kees van den Bosch spreekt deze week met journalisten Rosa van Gool en Coen van der Ven, die samen met de Utrecht Data School onderzochten hoe coronacomplotten zich het afgelopen half jaar verspreidden en hoe ze in toenemende mate worden omarmt.

Productie: Kees van den Bosch & Madelon de Goffau

Aflevering 80 14 september 2020

Radio Amerika 4: Wat als Trump verliest?

Stapt de Amerikaanse president Donald Trump op als hij in november de verkiezingen verliest? Het is een opzienbarende en beangstigende vraag, maar ook een die opvallend vaak wordt gesteld in de Verenigde Staten. Nogal wat mensen nemen dat scenario serieus, waaronder sommige van Trumps felste aanhangers en zijn tegenstander Joe Biden. Het is nog nooit gebeurd, maar vriend en vijand houden er wel rekening mee: dat 

Donald Trump in januari 2021 het Witte Huis weigert te verlaten als Biden de verkiezingen wint.

Aflevering 79 10 september 2020

Lijdt de strafadvocatuur aan 'ethisch minimalisme'?

‘Iedereen heeft recht op verdediging’, stelt advocaat Peter Plasman. Maar hoe verdedig je iemand waarvan je weet dat het een crimineel is? Waar liggen de ethische grenzen en hoe worden deze bewaakt door Nederlands grootste strafrechtadvocaten?

Journalisten Margreet Fogteloo en Annerie Smolders - tevens oud-rechter - doken voor De Groene in de wereld van de strafrechtadvocatuur. Deze week gaat Kees van den Bosch met hen in gesprek over hun onderzoek, dat meer dan een jaar duurde, en na de moord op Derk Wiersum en het Marengo-proces aan relevantie wint.

Productie: Kees van den Bosch & An da Silva

 

Aflevering 78 3 september 2020

Wat verklaart Orbáns aantrekkingskracht?

‘Le soleil se lève à l’Est’: de zon gaat op in het oosten, las journalist Marijn Kruk op de cover van het Franse weekblad L’Incorrect. Waar landen als Hongarije en Polen voorheen beschouwd werden als slecht geïmiteerde replica’s van het neoliberale Westen, is er inmiddels een tegengestelde beweging gaande: terwijl premier Viktor Orbán de Hongaarse rechtstaat langzaamaan afbreekt, vinden radicaal-rechtse intellectuelen van over de hele wereld er juist hun inspiratie.

Met Orbán voorop is Hongarije hét voorbeeld waar traditionele waarden en nationalisme nog gewaardeerd worden, vinden ze. In De Groene Podcast van deze week spreekt Kees van den Bosch met Kruk over de aantrekkingskracht van Orbán en Boedapest op de nationalistische denkers.

Productie: Kees van den Bosch & Madelon de Goffau

Aflevering 77 27 augustus 2020

Canada: het land van de makkelijke verontschuldigingen

Komiek en nationalist Willl Ferguson schreef ooit over het Canadese zelfbeeld: ‘What we fail to realize is that self-conscious niceness is not niceness at all; it’s a form of smugness’. Toch lijken de verontschuldigingen voor de kolonisatie sinds het midden jaren tachtig in de Canadese cultuur ingebakerd. Waar de United Church of Canada het voortouw nam, wordt er nu decennia later bij elke nationale speech geopend met een ‘We are very sorry’. De verontschuldigingen blijven komen, maar de problemen van de inheemse gemeenschap blijven onveranderd: ze leven als tweederangsburgers op het land van hun voorvaderen.

Emy Koopman reisde voor haar vijfdelige VPRO-serie Paradijs Canada door Canada en schreef een stuk over haar ervaringen in De Groene. In De Groene podcast van deze week gaat Stephan Sanders met Koopman in gesprek over haar ervaringen en belevenissen.

Productie: Stephan Sanders, Merel Borst & An da Silva